Όταν δεν υπάρχει χρόνος για ασκήσεις

Πολλές φορές η διαχείριση του καθημερινού μας χρόνου μας οδηγεί σε παραμέληση σημαντικών δραστηριοτήτων. Μια από αυτές είναι η επανάληψη των ασκήσεων λογοθεραπείας που έχουν χορηγηθεί στο παιδί μας από τον θεραπευτή του. Η επανάληψη αυτή, όχι απλά βοηθάει στην ταχύτερη απόκτηση νέων γνώσεων, αλλά ενισχύει την γενίκευση της νέας γνώσης. Αυτό από μόνο του την καθιστά απαραίτητη. Ωστόσο δεν πραγματοποιείται πάντα, γεγονός που οδηγεί πολλές φορές την θεραπευτική προσέγγιση σε πιθανή στασιμότητα. Παρακάτω δίνονται κάποιες δραστηριότητες από τις οποίες ένα παιδί μπορεί να ενισχύσει τομείς που απαιτούν  βελτίωση και πιθανώς αποτελούν μέρος της στοχοθεσίας του αλλά ταυτόχρονα προσαρμόζονται πάνω σε απλές καθημερινές ενέργειες που όλοι οι γονείς κάνουν. 

Τρόποι ενίσχυσης κοινωνικών δεξιοτήτων ενός παιδιού

1. Ενθαρρύνετε το παιδί σας να παίξει με τα άλλα παιδιά. Προσκαλέστε ένα γείτονα, συμμαθητή ή τον ξάδελφό του για να παίξουν μαζί για λίγες ώρες. Κρατήστε την επίσκεψη σύντομη και μην αφήνετε τα παιδιά μόνα τους. Να είστε διαθέσιμοι να βοηθήσετε τα παιδιά να ξεκινήσουν με ένα παιχνίδι.

Άσκηση για την ενίσχυση του περιγραφικού λόγου "Δείξε και Πες"

Τα παιδιά προσχολικής και πρώτης σχολικής ηλικίας, πέρα από τα σωστά αρθρωτικά πρότυπα που βοηθούν στην σωστή παραγωγή της ομιλίας χρειάζονται ενίσχυση στον εμπλουτισμό του λεξιλογίου αλλά και στον περιγραφικό τους λόγο ώστε να γίνουν σωστοί επικοινωνιακοί παρτενέρ.

Οδηγίες για γονείς παιδιών με δυσκολίες στον λόγο/ομιλία

·        

Φροντίστε να είστε σωστό πρότυπο καθαρής ομιλίας για το παιδί.

·         Αποφύγετε τις μωρουδίστικες εκφράσεις.

Ασκήσεις Βλεμματικής Επαφής

Μια απο τις βασικές δεξιότητες που πρέπει να κατέχει ένα παιδί για να ξεκινήσει την λογοθεραπεία είναι η βλεμματική επαφή. Σε περίπτωση που το παιδί παρουσιάζει δυσκολία σε αυτή την δεξιότητα ο θεραπευτής θα πρέπει να εισάγει στο πρόγραμμα παρέμβασης δραστηριότητες που θα ενισχύσουν προοδευτικά την ικανότητα του παιδιού να εστιάζει την προσοχή του (βλέμμα) στον συνομιλητή.

Μάθε τα συναισθήματα μέσα από την ζωγραφική

Μια πολλή απλή δραστηριότητα για την εκμάθηση των συναισθημάτων είναι ο σχηματισμός χαρακτηριστικών σε ''κενό πρόσωπο¨.

Ασκήσεις συντονισμού χεριού-ματιού

Μια δραστηριότητα που μπορεί να βοηθήσει τα παιδιά που αντιμετωπίζουν πρόβλημα στον συντονισμού χεριού-ματιού είναι η ακολουθία πορείας (γραμμής). Η δημιουργία τέτοιου υλικού είναι πραγματικά πολλή εύκολη.

Ασκήσεις για τις διαταραχές ακουστικής επεξεργασίας

Οι διαταραχές ακουστικής επεξεργασίας μπορούν να δημιουργήσουν δυσκολία στην ανάκληση της σειράς των συλλαβών. Για παράδειγμα εμείς μπορεί να λέμε την λέξη "πατάτα" και αν ζητήσουμε απο ένα παιδί να επαναλάβει την λέξη που είπαμε να μας πει "πατά". Σε αυτή την περίπτωση η βοήθεια απο έναν λογοθεραπευτή ειναι απαραίτητη. Μερικές ασκήσεις που μπορούν να βοηθήσουν στην βελτίωση αυτής της δυσκολίας ειναι οι παρακάτω :

Δραστηριότητα με παραμύθια

Πολλά παιδιά δυσκολεύονται να χρησιμοποιήσουν την ομιλία τους για να περιγράψουν μια κατάσταση,εικόνα,ενέργεια κ.α. Η δυσκολία αυτή μπορεί να δημιουργήσει διάφορα προβλήματα στην σχολική τους εξέλιξη. Μια πολύ απλή και συνάμα πολύ χρήσιμη δραστηριότητα που βοηθάει τα παιδιά να εξασκήσουν την δεξιότητα αυτή, είναι το παραμύθι. Σε αυτή την περίπτωση δεν αναφερόμαστε στην ανάγνωση παραμυθιού με τον κλασσικό τρόπο, αλλά στην περιγραφή εικόνων που δίνονται στο παιδί. Η δραστηριότητα αυτή μπορεί να γίνει με τον εξής τρόπο: 

Παραμύθι ''το μαγεμένο δάσος''

Πολλές φορές έχω αναφερθεί στην θετική επίδραση του παραμυθιού όσο αναφορά την ενίσχυση-ανάπτυξη του λεξιλογίου ενός παιδιού. Πραγματικά πάρα πολλοί ειδικοί υποστηρίζουν ότι η ανάγνωση παραμυθιού αλλά και η ομιλία στο παιδί απο μικρή ηλικία επιφέρει θετικά αποτελέσματα στον τομέα του λόγου-ομιλίας. Παρακάτω ακολουθεί ένας σύνδεσμος με ένα παραμύθι που δημιούργησα για τους μικρούς μας φίλους. Ο ρυθμικός στίχους και οι εικόνες βοηθάνε ακόμα περισσότερο τα παιδιά ενώ η δραστηριότητα αυτή είναι πολύ εύκολη στην υλοποίηση. Μια πολύ όμορφη ιδέα θα ήταν οι γονείς μαζί με τα παιδιά να δημιουργήσουν κάτι αντίστοιχο (βλέπε ιδέες για την νέα σχολική χρονιά). Περισσότερα στον παρακάτω σύνδεσμο :

https://docs.google.com/file/d/0B7UOFjZjmwfEM3lFVzNHWk4wZms/edit?usp=sharing

Το παιχνίδι ρόλων

Το παιχνίδι ρόλων είναι μια δραστηριότητα που χρησιμοποιείται απο πολλούς λογοθεραπευτές και αποτελεί μια δημιουργική δραστηριότητα στις συνεδρίες λογοθεραπείας. Το παιδί μέσα απο το συγκεκριμένο παιχνίδι δουλεύει την γενίκευση των δεξιοτήτων που έχουν αποκτηθεί απο την θεραπεία, εξασκεί δεξιότητες που συνεχίζουν να διδάσκονται ενώ ουσιαστικά όλες οι δραστηριότητες και οι διάλογοι πραγματοποιούνται στην λεγόμενη προσομοίωση της ''πραγματικής κοινωνικής ζωής".
Θα ήταν ιδιαίτερα χρήσιμο αν ο θεραπευτής (πάντα στις περιπτώσεις που οι ικανότητες του παιδιού το επιτρέπουν) να χωρίσει το παιχνίδι ρόλων στα εξής μέρη :

1. Ελεύθερη δραστηριότητα-διάλογος. Στο συγκεκριμένο μέρος το παιδί μπορεί να συζητήσει με τον θεραπευτή σχετικά με τον ρόλο που καλείται να παίξει (π.χ. σούπερ μάρκετ-γιατρός-σχολείο). Με αυτόν τον τρόπο ελέγχουμε τον αυθόρμητο λόγο του παιδιού, την ικανότητα του να ακολουθεί με επιτυχία τους κανόνες διαλόγους, την ικανότητα του στην κατονομασία αντικειμένων (σχετικών με τον ρόλο),την σύνταξη-δομή προτάσεων, το κατά πόσο μπορεί να ανακαλέσει-πραγματοποιήσει  κινήσεις-δραστηριότητες που σχετίζονται με το παιχνίδι αλλά και να αξιολογήσουμε την άρθρωση καθώς και τα ερεθίσματα που δέχεται το παιδί. 
2. Δομημένες δραστηριότητες με σκοπό την μίμηση κινήσεων-ομιλίας. Ο θεραπευτής υποδεικνύει στο παιδί φράσεις και δραστηριότητες κίνησης που σχετίζονται με τον ρόλο, ενώ στην συνέχεια του ζητάει να τις μιμηθεί. Αυτό το κομμάτι μπορεί να χρησιμεύσει για την ενίσχυση των ερεθισμάτων και την διόρθωση σε πιθανώς λανθασμένες παραγωγές. 
3. Σύνθετες δραστηριότητες. Το παιδί καλείται να μιλήσει με τον θεραπευτή για ένα π.χ. επάγγελμα, να διηγηθεί προσωπικές εμπειρίες κ.τ.λ ενώ στην συνέχεια το θεραπευτής αφού πρώτα έχει δημιουργήσει ''γωνιές παιχνιδιών'' ζητάει απο το παιδί να πάει στην γωνία που σχετίζεται με το συγκεκριμένο ρόλο και να χρησιμοποιήσει τα παιχνίδια που βρίσκονται εκεί για να μιμηθεί δραστηριότητες (π.χ γιατρός- ιατρικά εργαλεία-εξέταση κούκλας ή θεραπευτή). Σε αυτό το κομμάτι ελέγχουμε πέρα απο όλα τα άλλα και την ικανότητα του παιδιού να ταυτίζει επαγγέλματα με αντικείμενα καθώς και το κατά πόσο είναι ικανό να χρησιμοποιήσει τα παιχνίδια με τον σωστό τρόπο. 

Ιδέες για την νέα σχολική χρονιά

Η νέα σχολική χρονιά ξεκινάει σε λίγες μέρες και τα παιδιά έχουν ήδη μπει σε τροχιά προετοιμασίας. Παρακάτω ακολουθούν μερικές ιδέες που μπορεί να φανούν χρήσιμες για την φοίτηση ενός παιδιού στο νηπιαγωγείο και στο δημοτικό.

1. Η λέξη-κλειδί για την επιτυχία είναι ''το πρόγραμμα''. Πάρτε διάφορα υλικά και φτιάξτε μαζί με το παιδί σας το εβδομαδιαίο του πρόγραμμα. Αυτοκόλλητα, σχέδια και χρώματα σίγουρα βοηθούν. Προσοχή στο πρόγραμμα δεν πρέπει να αναγράφονται μόνο οι υποχρεώσεις για το σχολείο (π.χ. διάβασμα) αλλά και οι ελεύθερες δραστηριότητες, έτσι το πρόγραμμα αποκτά μια άλλη έννοια. Ορίστε μέρες και ώρες που μπορείτε να ασχοληθείτε με το παιδί και συμπληρώστε δραστηρίοτητες που του αρέσουν (π.χ. ζωγραφική,  βόλτα στο πάρκο). 
2. Η υπερ-μάθηση δεν έχει θετική επίδραση στα παιδιά. Οι υπερβολές των γονέων πολλές φορές οδηγούν το παιδί στο να απολέσει την παιδική-εφηβική του ταυτότητα για να αντεπεξέλθει στις σχολικές υποχρεώσεις. Φροντίστε να διδάσκετε το παιδί σας με επισκέψεις σε μουσεία, πάρκα κ.τ.λ. και όχι με επιπλέον διάβασμα. 
3. Η συμμετοχή του γονέα κρίνεται απαραίτητη. Ορίστε δραστηριότητες που θα υπάρχει αλληλεπίδραση γονέα-παιδιού. Για παράδειγμα μια όμορφη ιδέα είναι να δημιουργήσετε ένα παραμύθι μαζί με το παιδί. Ζωγραφίστε τις εικόνες, γράψτε τις προτάσεις του παραμυθιού, κολλήστε τις σελίδες και διαβάστε το. Πραγματικά αυτή η δραστηριότητα αποτελεί μια ''πηγή'' βελτίωσης πολλών δεξιοτήτων (λεπτή κινητικότητα, πραγματολογία, φαντασία, συνεργασία). 
4. Δημιουργήστε τον χώρο ανάγνωσης του παιδιού. Απομακρύνεται απο το γραφείο αντικείμενα που αποσπούν την προσοχή και μην αφήνετε το παιδί να διαβάζει σε δωμάτια που δεν επιτρέπουν την συγκέντρωση του (π.χ. Κουζίνα-Σαλόνι). 
5. Φροντίστε στον ποιοτικό χρόνο ενασχόλησης με τα μαθήματα. Μην πιέζεται το παιδί σας να διαβάζει ενώ δεν μπορεί για πολλές ώρες. Προτιμότερο είναι να ενημερώσετε τον δάσκαλο του ότι δεν μπόρεσε να κάνει κάποιες ασκήσεις ώστε να σας δώσει επιπλέον συμβουλές για το σωστό τρόπο μελέτης. 
6. Η ανταμοιβή στις προσπάθειες των παιδιών (όχι μόνο όταν είναι επιτυχημένες) είναι ένα ακόμα στοιχείο που χαρίζει αυτοπεποίθηση και σιγουριά στους μικρούς μαθητές. Ένα μπράβο και μια αγκαλιά αποτελούν πραγματικά κίνητρα. 

Ασκήσεις για την βελτίωση της οπτικής μνήμης, την εναλλαγή σειράς και την ενίσχυση του λεξιλογίου

Στο παρακάτω link θα βρείτε ασκήσεις σε ηλεκτρονική μορφή που μπορούν να χρησιμοποιηθούν σε συνεδρίες λογοθεραπείας με στόχο την βελτίωση της οπτική μνήμης, της εναλλαγής στην σειρά και ενίσχυση του λεξιλογίου.

Καλοκαιρινές διακοπές και Λογοθεραπεία

Όπως κάθε χρόνο το καλοκαίρι έχει φτάσει και έχει φέρει αναστάτωση σε γονείς και θεραπευτές για το κατά πόσο πρέπει ή όχι να συνεχιστούν οι συνεδρίες λογοθεραπείας.

Ο ρόλος των ''ενισχυτών'' σε μια λογοθεραπευτική συνεδρία

Ως ενισχυτές ορίζονται όλα τα αντικείμενα που μπορεί να βοηθήσουν το παιδί να είναι πιο αποδοτικό στις δραστηριότητες που καλείται να ασχοληθεί. Βασικός σκοπός της χρήσης ενισχυτών είναι να δημιουργηθεί το λεγόμενο κίνητρο για θεραπεία.

Μια εικόνα... ''χίλιες'' δραστηριότητες

Οι σύνθετες εικόνες είναι πραγματικά μια υπέροχη δραστηριότητα που ''λύνει'' τα χέρια του λογοθεραπευτή. Με εικόνα μπορούμε να δουλέψουμε πολλές δεξιότητες μαζί. Για παράδειγμα:

Ασκήσεις ακουστικής διάκρισης

Η ακουστική διάκριση είναι ένας τομέας που παίζει πολύ σημαντικό ρόλο την ανάπτυξη του λόγου και που οι λογοθεραπευτές πρέπει να εξετάζουν με ακρίβεια. Μερικές πολλοί απλές ασκήσεις για να εξετάσουμε την ακουστική διάκριση είναι οι παρακάτω :

Η σημαντικότητα του παιχνιδιού στην λογοθεραπεία

Όταν η λογοθεραπεία αφορά παιδικό πληθυσμό οι γνωστοί κανόνες αλλάζουν ριζικά και ο όρος παιχνίδι έρχεται να αντικαταστήσει τον όρο συνεδρία. Οι μικροί μας φίλοι ωστόσο, μας έκαναν να καταλάβουμε όχι μόνο τους εναλλακτικούς τρόπους μιας συνεδρίας, αλλά κυρίως την σημαντικότητα του παιχνιδιού.

Ειδικές Μαθησιακές Δυσκολίες : οδηγίες προς τους εκπαιδευτικούς

 Όλοι μας κάποια στιγμή στην ζωή μας έχουμε υπάρξει μαθητές. Το θέμα που ακολουθεί έχει άμεση σχέση με αυτόν τον ρόλο μας, μιας και θα αναφερθούμε στις ειδικές μαθησιακές δυσκολίες. Σίγουρα μέσα σε ένα σχολικό τμήμα δεν υπάρχουν μαθητές της ίδιας ''δυναμικής''.

Δημιουργία υλικού

Ψάχνοντας κανείς στο ιντερνέτ μπορεί να βρει απίστευτο υλικό. Ενα blog που έχω ξεχωρίσει για το υπέροχο υλικό που έχει είναι το dreamskindergarten. Πρόκειται ίσως για το πιο οργανωμένο blog, που το υλικό που παρέχει μπορεί να αξιοποιηθεί απο εκπαιδευτικούς μέχρι και λογοθεραπευτές.